blank

Çığ Nedir? Nasıl Oluşur? Nedenleri Nelerdir?

Abone olblank
blank

Çığ, dağ ya da binaların çatıları gibi eğimli bir yamaçtan ve yüzeyden hızla kayan bir kar kütlesidir. Çığlar ya doğal kuvvetler örneğin yağış, rüzgarla sürüklenen kar, hızlı sıcaklık değişimleri ya da insan faaliyetleri tarafından tetiklenir. Dağlık arazide, insan hayatı ve mülkiyeti için en ciddi tehlikeler arasındadır. Çığlara bazen de kar kaymaları denir.

Çığ Nedir? Nasıl Oluşur? Nedenleri Nelerdir?

Çığ Oluşumunun Nedenleri Nelerdir?

Yer çekimi ve uygulanan yük (bir kayakçı gibi) yükünden kaynaklanan stres kar örtüsünün gücünü aştığında bir çığ oluşur. Mukavemet, kar taneleri arasındaki bağlardan elde edilir. Aşağıdaki üç koşul mevcut olduğunda bir levha (kar paketindeki yapışkan bir tabaka) çığ oluşabilir. Çığ düşmesini etkileyen 3 koşul

  • Karla kaplı bir yamaç
  • Zayıf bir kar tabakasının üstünde duran kar levhası
  • Bir tetikleme mekanizması

Hava, sıcaklık, eğim dikliği, eğim yönü, rüzgar yönü, arazi, bitki örtüsü ve genel kar paketi koşulları gibi çığ olasılığını etkileyebilir.  Gün boyunca, dağlık bir bölgede sıcaklıklar arttıkça, çığ olasılığı artar. Yılın belli zamanından bağımsız olarak, bir çığ sadece kar üzerindeki stres ya karın içindeki gücü ya da kar paketinin zemin veya kaya yüzeyi ile buluştuğu temas noktasını aştığında meydana gelir.

Her ne kadar doğru koşullar göz önüne alındığında çığlar meydana gelse de, yılın belirli zamanlarında ve bazı lokasyonlar doğal olarak diğerlerinden daha tehlikelidir. Kış mevsimi, özellikle Aralık ayından Nisan ayına kadar, en fazla ölümle birlikte çığların meydana geleceği, çoğu dağ bölgesinde kar yağışı miktarlarının en yüksek olduğu Ocak, Şubat ve Mart aylarında gerçekleşir.

Çığ Nedir? Nasıl Oluşur? Nedenleri Nelerdir?

Nerede Oluşur?

Çığların çoğu, dağlık bölgede, gelişmiş kayak alanlarının sınırları dışında meydana gelir. Tüm çığların yaklaşık %90’ı 30-45 derecelik eğimlerde başlar ve yaklaşık %98’i 25-50 derecelik eğimlerde oluşur. Çığlar en çok kereste çizgisinin üzerinde hakim rüzgarlardan uzağa eğimli yamaçlara çarparlar. (kama yamaçları sırtların rüzgâr taraflarından esen kar biriktirme eğilimindedir).

Bununla birlikte, çığların, oluklar, yol kesimleri ve ağaçlardaki küçük açıklıklar gibi, kereste çizgisinin çok altındaki küçük yamaçlarda çalışması mümkündür. Çok yoğun ağaçlar, dik yamaçlarda karı tutturmaya ve çığların başlamasını önlemeye yardımcı olabilir. Bununla birlikte, çığlar orta derecede yoğun bir ormanda serbest kalabilir ve yer çekimine doğru hareket ederek büyük tehlikelere yol açabilir.

4 Ocak 2020 tarihinde Van‘ın Bahçesaray ilçesinde çığ düşmesi sonucu 5 kişi hayatını kaybetmişti. Kar kütlesi altından kalan insanları kurtarmak için olay yerinde çalışan ekiplerin üzerine 5 Ocak 2020 tarihinde ikinci bir çığ düştü. Maalesef ki, jandarma, itfaiye, afad ve köy korucularınında aralarında bulunduğu birçok kişi hayatını kaybetti.

Çığ Nedir? Nasıl Oluşur? Nedenleri Nelerdir?

Çığ Düşmesi ile ilgili videolar

avatar
  Abone ol  
Bildir
Başa dön tuşu
Kapalı
Kapalı