Uykuda ağlama: Sabah gözlerinizi açtığınızda yastığınız ıslak ve yanaklarınız yaş içinde mi? “Yine mi ağlamışım?” diye şaşırıyorsunuz. Bu durum birçok insanın başına geliyor. Kimi zaman haftada bir, kimi zaman daha sık. Panik yapmayın; genellikle ciddi bir sorun değil. Ama insanın da aklını meşgul eden bir konu.
Uykuda ağlama, adından da anlaşılacağı gibi uyku sırasında veya uyanırken göz yaşlarının akması demek. Çoğu zaman REM uykusu dediğimiz rüya evresinde oluyor. Beyin o sırada duygusal anıları işliyor ve gözyaşı bezleri devreye giriyor. Ama sadece rüya değil, başka nedenler de var.
Uykuda Ağlama Nedenleri Nelerdir?
1) Yoğun Rüyalar ve Kabuslar
REM evresinde rüyalar en canlı ve gerçekçi hale geliyor. Eğer rüyanızda üzücü bir olay, kayıp veya korku varsa, vücut gerçek gibi tepki verir. Kalp hızlanıyor ve gözyaşı üretiyor. Sabah uyanınca “Ne rüyaydı o öyle?” diye düşünüp ağlamaya devam edebilirsiniz bazen. Stresli bir gün geçirdiyseniz kabus ihtimali artıyor.
2) Bastırılmış Duygular ve Günlük Stres
Gündüz “Boş ver, idare eder” dediğiniz üzüntüler, kızgınlıklar ya da kaygılar gece su yüzüne çıkar. İş, aile, ilişkiler hepsi birikir. Uyku sırasında bilinçaltı bunları serbest bırakır. Bu yüzden uykuda ağlamak aslında duygusal bir rahatlama yöntemi. Vücut “Bunları artık taşıyamıyorum” diyor aslında ve gece kendini boşaltıyor.
3) Anksiyete ve Depresyon
Kaygı bozukluğu (anksiyete) veya depresyon yaşayanlarda uykuda ağlama daha sık. Depresyonda olanların büyük çoğunluğunda uyku sorunu var. Sabah depresyonu denen durumda ise uyanır uyanmaz hüzün durumu basıyor. Beyindeki duygusal merkezler dengesiz çalışıyor ve gece gözyaşı devreye giriyor.
4) Gece Terörü (Uyku Terörü)
Bu durum genelde çocuklarda daha yaygın ama yetişkinlerde de görülebiliyor. Derin uykuda (NREM evresi) ani korku atakları oluyor. Çığlık atma, terleme, kalp çarpıntısı ve ağlama bir arada. Sabah hatırlamıyorsunuz bile. Stres, yorgunluk veya genetik yatkınlık tetikliyor. Yetişkinlerde uyku apnesi gibi sorunlarla birlikte çıkabiliyor.
5) Hormonal Değişiklikler
Kadınlarda adet dönemi, hamilelik veya menopoz sırasında hormonlar dalgalanır. Bu dalgalanmalar uyku kalitesini bozar ve duygusal rüyaları artırır. Erkeklerde de testosteron düşüklüğü benzer etki yapabiliyor.
6) Fiziksel Rahatsızlıklar ve İlaçlar
Alerji, göz enfeksiyonu, tıkanık gözyaşı kanalı gibi durumlar duygusal olmadan bile göz sulanmasına yol açabiliyor. Antidepresan ve tansiyon ilaçları gibi bazı ilaçlar uyku döngüsünü değiştirip ağlamayı tetikliyor. Kronik yorgunluk, uyku apnesi veya başka hastalıklar da rol oynuyor.
7) Travma ve Yaşlılıkta Demans
Sizi etkileyen geçmiş bir travmanız varsa gece zihin yeniden bu olayı yaşayabiliyor. Yaşlılarda ise demans uyku-uyanıklık ritmini bozuyor. Bu durumda da sık uyanma ve ağlama gibi durumlar yaşanabiliyor.
Çocuklar ve Bebeklerde Durum Farklı mı?
Bebekler uykuda sık ağlar çünkü uyku evreleri kısa ve geçişler zordur. REM uykusu fazla olduğu için kolay uyanıp ağlayabiliyorlar. Çocuklarda gece terörü daha yaygın. Genellikle 3-7 yaş arasında geçici. Büyüdükçe azalıyor. Yetişkinlerde ise daha çok duygusal ve psikolojik nedenler öne çıkıyor.
Ne Zaman Doktora Gitmelisiniz?
- Her gece ağlıyorsanız ve bu uzun sürüyorsa
- Sabah aşırı yorgun, mutsuz ya da sinirli uyanıyorsanız
- Kabuslar, çığlık atma veya uyurgezerlik eşlik ediyorsa
- Günlük hayatınızı etkiliyorsa (işe konsantre olamama, ilişki sorunları)
Yukarıda saydığımız durumları yaşıyorsanız nörolog veya psikiyatriste başvurun. Gerekirse uyku testi (polisomnografi) yapılır. Altta yatan depresyon, anksiyete veya uyku apnesi tedavi edilince sorun büyük oranda düzelir.
Sonuç Olarak…
Uykuda ağlama durumu normal ve yaygın bir durum. Ancak burada ne kadar sıklıkta olduğu önemli. İnsanın arada sırada uykuda ağlaması beyin gece vardiyasında duyguları temizliyor olmasından kaynaklı. Çoğu zaman masum bir rahatlama durumudur. Ancak sıklaşırsa vücudun bir sinyali olabilir. Düzenli uyku, stres yönetimi ve gerektiğinde profesyonel destekle bu durum çok rahat bir şekilde kontrol altına alınabilir.
Kaynak: 1
